Nieuwe EU-richtlijn maakt ‘klimaatzaak van de eeuw’ overbodig
De EU heeft onlangs de CS3D aangenomen. Deze richtlijn verplicht bedrijven een ‘klimaattransitieplan’ aan te nemen en uit te voeren dat voorziet in zodanige emissiereductie dat de doelstelling van niet meer dan 1,5 graden temperatuurstijging en ‘klimaatneutraliteit’ wordt gehaald. Daarmee is de ‘klimaatzaak van de eeuw’ van Milieudefensie tegen Shell die hangende is voor het Gerechtshof Den Haag overbodig geworden. Sterker nog, met de CS3D is er voor de Nederlandse rechter geen ruimte meer om op kop te lopen in het klimaat zonder het Europese recht te schenden. De EU heeft de Nederlandse rechter links gepasseerd.
Clintel Foundation
Datum: 9 oktober 2024
Lobbyen met het klimaatvonnis
Het vonnis van de rechtbank Den Haag dat Shell verplichtte tot emissiereductie consistent met het doel van 1,5 graden, was voor de klimaatbeweging een geschenk uit de hemel. Met dat vonnis in de hand hebben ze de politici in Brussel kunnen overtuigen dat de EU geen keus had wilde het ‘klimaatkoploper’ blijven.
Om dat te bereiken zou de EU, net als de Nederlandse rechter, aan alle grote bedrijven een ‘klimaattransitieplan’ moeten opleggen. De strategie was succesvol en de EU ging met de klimaatbeweging mee.
Net als Shell zijn alle grote ondernemingen nu verplicht zich in te spannen om hun ambitieuze klimaatplan naar de letter uit te voeren en hun emissiereductiedoelen te verwezenlijken. De beweging was zelfs zo succesvol dat de EU nog iets verder ging dan het Haagse klimaatvonnis. Het klimaattransitieplan van ondernemingen moet naast ‘Paris-proof’ ook leiden tot een ‘sustainable economy.’
Het EU klimaattransitieplan zal bovendien rekening houden met ‘sectoral pathways’, die zijn vastgesteld voor sectoren van de industrie. Ook voor de petroleumsector kan zo’n pad worden voorgeschreven door de EU.
Strijd met Europees recht
Een bevestiging van het Shell-klimaatvonnis door het Haagse Gerechtshof zal onvermijdelijk met het Europese recht in strijd komen. Want dat vonnis, overeenkomstig de vordering van Milieudefensie, strijdt met het Europese recht doordat daarin geen rekening wordt gehouden met de eis van ‘sustainable economy’ noch met de ‘sectoral pathways.’
Alle grote ondernemingen zullen een Europees klimaattransitieplan dienen te implementeren. Daarover is het laatste woord nog niet gezegd. Dat laatste woord heeft nu niet langer de Nederlandse, maar de Europese rechter.
Dat zij even klimaatkoploper van Europa is geweest kan de Haagse rechter echter niet meer worden afgenomen.
Lucas Bergkamp is arts en advocaat te Brussel. Dit artikel verscheen eerder bij Wynia’s Week.
meer nieuws
Er ligt een enorme hoeveelheid energie in de Nederlandse ondergrond
We moeten zorgen voor voldoende betaalbare energie in allerlei vormen, vindt Rob de Vos. Dit kan onder meer door reactivatie van het Groninger aardgasveld. In Vlaanderen is men serieus aan het kijken of sommige recent gesloten mijnen niet heropend kunnen worden met behulp van nieuwe schachten. In Nederland is schachtbouw mogelijk in Zuid-Limburg, maar ook op de Peelhorst en in het Meinweggebied. Waarom niet eigenlijk?
China vergroot productie van brandstoffen uit steenkool
In dit artikel analyseert de Australische wetenschapsjournalist Jo Nova de snelle opkomst van China’s steenkool-naar-chemicaliën- en brandstoffenindustrie. Terwijl veel westerse landen inzetten op het uitfaseren van fossiele energie, bouwt China in stilte aan een grootschalige industrie die steenkool omzet in brandstoffen, kunststoffen en meststoffen. Dat roept fundamentele vragen op over energiezekerheid en het mondiale klimaatbeleid.
Nieuw ijskernonderzoek: geen duidelijk verband tussen CO2 en temperatuur
Nieuwe inzichten uit oude Antarctische ijskernen zetten gevestigde aannames over de rol van koolstofdioxide in de klimaatgeschiedenis van de aarde op losse schroeven. Uit het bewijs blijkt dat de concentraties van CO₂ en methaan gedurende miljoenen jaren opmerkelijk stabiel bleven—zelfs terwijl de aarde grote temperatuurschommelingen doormaakte. Deze bevindingen roepen nieuwe vragen op over de mate waarin broeikasgassen alleen klimaatveranderingen in het verleden en heden kunnen verklaren.
