Nieuwe EU-richtlijn maakt ‘klimaatzaak van de eeuw’ overbodig
De EU heeft onlangs de CS3D aangenomen. Deze richtlijn verplicht bedrijven een ‘klimaattransitieplan’ aan te nemen en uit te voeren dat voorziet in zodanige emissiereductie dat de doelstelling van niet meer dan 1,5 graden temperatuurstijging en ‘klimaatneutraliteit’ wordt gehaald. Daarmee is de ‘klimaatzaak van de eeuw’ van Milieudefensie tegen Shell die hangende is voor het Gerechtshof Den Haag overbodig geworden. Sterker nog, met de CS3D is er voor de Nederlandse rechter geen ruimte meer om op kop te lopen in het klimaat zonder het Europese recht te schenden. De EU heeft de Nederlandse rechter links gepasseerd.
Clintel Foundation
Datum: 9 oktober 2024
Lobbyen met het klimaatvonnis
Het vonnis van de rechtbank Den Haag dat Shell verplichtte tot emissiereductie consistent met het doel van 1,5 graden, was voor de klimaatbeweging een geschenk uit de hemel. Met dat vonnis in de hand hebben ze de politici in Brussel kunnen overtuigen dat de EU geen keus had wilde het ‘klimaatkoploper’ blijven.
Om dat te bereiken zou de EU, net als de Nederlandse rechter, aan alle grote bedrijven een ‘klimaattransitieplan’ moeten opleggen. De strategie was succesvol en de EU ging met de klimaatbeweging mee.
Net als Shell zijn alle grote ondernemingen nu verplicht zich in te spannen om hun ambitieuze klimaatplan naar de letter uit te voeren en hun emissiereductiedoelen te verwezenlijken. De beweging was zelfs zo succesvol dat de EU nog iets verder ging dan het Haagse klimaatvonnis. Het klimaattransitieplan van ondernemingen moet naast ‘Paris-proof’ ook leiden tot een ‘sustainable economy.’
Het EU klimaattransitieplan zal bovendien rekening houden met ‘sectoral pathways’, die zijn vastgesteld voor sectoren van de industrie. Ook voor de petroleumsector kan zo’n pad worden voorgeschreven door de EU.
Strijd met Europees recht
Een bevestiging van het Shell-klimaatvonnis door het Haagse Gerechtshof zal onvermijdelijk met het Europese recht in strijd komen. Want dat vonnis, overeenkomstig de vordering van Milieudefensie, strijdt met het Europese recht doordat daarin geen rekening wordt gehouden met de eis van ‘sustainable economy’ noch met de ‘sectoral pathways.’
Alle grote ondernemingen zullen een Europees klimaattransitieplan dienen te implementeren. Daarover is het laatste woord nog niet gezegd. Dat laatste woord heeft nu niet langer de Nederlandse, maar de Europese rechter.
Dat zij even klimaatkoploper van Europa is geweest kan de Haagse rechter echter niet meer worden afgenomen.
Lucas Bergkamp is arts en advocaat te Brussel. Dit artikel verscheen eerder bij Wynia’s Week.
meer nieuws
Kan CO2 ook voor afkoeling zorgen? Klimaatmodellen zeggen van wel (soms)
Zoals dr. Matthew Wielicki het droogjes verwoordde: “Is er iets wat CO₂ niet kan?” De studie achter deze opmerking stelt dat stijgende CO2-niveaus onder bepaalde omstandigheden zelfs tot regionale afkoeling kunnen leiden – wat onderstreept hoe flexibel – en onzeker – de resultaten van klimaatmodellen kunnen zijn.
Het is de zon, sukkel!
Een nieuw rapport van de Wereld Meteorologische Organisatie leidde vorige week opnieuw tot apocalyptische koppen in de kranten. Onbedoeld, schrijft Marcel Crok, zet het rapport echter de deur open naar de belangrijkste factor in ons klimaat, de zon.
‘Hernieuwbare energie’ is niet hernieuwbaar
Terwijl politici en media oproepen om de energietransitie te versnellen vanwege de huidige energiecrisis en geopolitieke spanningen, plaatst Roger Pielke Jr. kanttekeningen bij het dominante verhaal over ‘hernieuwbare energie’. De basis van wind-, zonne-energie en batterijen is namelijk fossiele brandstoffen. Volgens Pielke blijven deze technologieën sterk afhankelijk van fossiele energie en zware industrie — een inzicht dat van belang is voor het debat over realistisch energiebeleid.
