Herinneringen aan een markante man: Fred Udo
Een markante man is op 15 februari van ons heen gegaan: Fred Udo, natuurkundige, zeiler, aktievoerder, klimaatskepticus, en veel meer. Als jarenlange vriend en buurman is het een voorrecht om hier iets over het kleurrijke leven van Fred te vertellen.
Fred Udo
Kees de Lange
Datum: 23 februari 2026
Zo’n 44 jaar geleden kwamen Fred en Emmy uit Zwitserland waar Fred jaren lang als natuurkundige op het CERN had doorgebracht, en Emmy les had gegeven op een dovenschool. Zij werden onze overburen in Monnickendam. En al snel klikte dat en groeide ons contact naar een jarenlange vriendschap.
Hoewel Fred naam gemaakt had met het ontwikkelen van coïncidentie-metingen en mijn specialisme meer op lasergebied lag, spraken we als natuurkundigen toch vooral dezelfde taal. We waren beiden doordrongen van het besef dat goede natuurwetenschap altijd dient uit te gaan van de waarneming, en dat een blind vertrouwen op modellen een doodlopende weg was. Zo vonden we elkaar in een kritische houding ten opzichte van klimaat en energie, en werden we elk op onze eigen manier actief op deze gebieden. En elkaars sparringpartners.
Hoe Fred bij windenergie betrokken raakte is op zich een interessant verhaal. Bij toeval stuitte hij op een Ierse website. Aan de Ierse Atlantische kust waait het vaak stevig, dus als je windmolens wilt bouwen, is dat een voor de hand liggende plek. Op die website werd een volledig overzicht van windsterktes en rendementen van de daar aanwezige windmolens gepresenteerd. Fred sloeg aan het rekenen, en constateerde dat windenergie een uiterst kostbare en weinig effectieve hobby was. Vervolgens werden alle waarnemingen voor altijd van deze Ierse website verwijderd. Kritische beschouwingen worden nu eenmaal niet gewaardeerd. Het is daarom goed om te constateren dat het idee dat we een gecompliceerde samenleving van energie kunnen voorzien met zon en wind een kostbare illusie is zo langzamerhand zijn overtuigingskracht geheel verloren heeft. Mede dank zij de niet aflatende inspanningen van Fred. Ik heb het genoegen gehad hem diverse keren te mogen interviewen, en die kritische interviews worden tot op de huidige dag uitgebreid geciteerd. Het internet vergeet immers nooit.
Tussen zijn activiteiten op het gebied van windenergie door vond Fred altijd nog tijd om te zeilen, een passie die hij van kind af aan beleden had. Zijn twaalfvoetsjol was hem heilig, en ieder jaar werd het scheepje weer van top tot teen in de frisse bootlak gezet. Hij was ook een fanatiek wedstrijdzeiler en behaalde, zelfs toen hij al boven de 80 was, nog internationale kampioenschappen.
Fred zelf besloot toen met het deelnemen aan wedstrijden te stoppen. Hij vond het niet passend dat iemand van zijn leeftijd door zijn zeilprestaties het boegbeeld van de klasse werd.
Ook vermeld moet hier zeker worden dat Fred, in dit geval met de onmisbare hulp van Emmy die de gecompliceerde taak van het fourageren verzorgde, diverse malen met een wat grotere zeilboot de oceaan is overgestoken, en zich ontwikkeld heeft tot een fervent zeezeiler. Hij kon daar vaak en met een enorm enthousiasme over praten.
Ook in de lokale politiek was hij actief, en ontwikkelde zich tot een kundige luis in de pels van het Waterlandse gemeentebestuur. Zo was hij voorzitter van de Stichting Red het Hemmeland, een stichting die meer dan 15 jaar en tot op de huidige dag bewerkstelligd heeft dat de rampzalige plannen om op een voor ons Waterland zo kenmerkend stuk buitendijks land een monsterhotel te bouwen effectief geblokkeerd heeft. Fred organiseerde een memorabele bijeenkomst in een stampvolle Grote Kerk in Monnickendam en voerde een lokale handtekeningenactie die de meerderheid van de Waterlandse bevolking achter zich wist te verenigen. Die “man in het rode jasje” werd er een lokale bekendheid door.
Kees de Lange.
Ouder worden is vaak problematisch, en ook Fred ontsnapte niet aan dit onaangename feit. Voor iemand die in zijn leven nauwelijks ervaren had wat lichamelijke kwalen waren, was zijn afnemende fysieke kracht moeilijk te aanvaarden. Toen Emmy vorig jaar overleed, kwam daar een extra slag bij. Gelukkig heeft hij daarna veel steun ervaren van Cathérine, een voormalige CERN-collega en mede zeil-enthousiast. Het heeft helaas niet lang genoeg mogen duren.
Er is een markant mens heen gegaan. Ik wens zijn familie, zijn vrienden en allen die hem lief zijn heel veel sterkte bij het verwerken van dit verlies.
Fred, rust zacht!
meer nieuws
Duitse gascrisis escaleert: voorraden midden in de winter vrijwel leeg
Duitsland stevent af op een ernstige gascrisis nu de gasvoorraden midden in de winter snel slinken en sommige opslaglocaties vrijwel leeg zijn. Voor huishoudens is de levering voorlopig nog gegarandeerd, maar de risico’s voor de industrie nemen toe, terwijl de overheid zich grotendeels in stilzwijgen hult.
Klimaatideologie versus vrijheid: de les van Havel, Klaus en Carney
In dit opiniestuk onderzoekt Michelle Stirling de spanning tussen klimaatbeleid en vrijheid, aan de hand van de tegengestelde posities van Mark Carney en Donald Trump, en de ideeën van Václav Havel en Václav Klaus.
Verdwenen hittegolven terug: KNMI en media faalden jarenlang
Het KNMI publiceerde deze week nieuwe temperatuurcorrecties voor De Bilt. Het gaat om correcties van oude metingen van voor 1950. Door eerdere correcties waren veel tropische dagen en hittegolven in die periode uit de boeken geschrapt. Een groep critici, waaronder Marcel Crok, hebben de correcties jarenlang inhoudelijk bekritiseerd. Zij krijgen nu gelijk. Crok blikt in dit artikel terug op deze lange battle en op de rol die het KNMI en de media speelden.
